Türkiye’nin Dış Ticaret Geleceği İçin Yeni Bir Sorumluluk Anlayışı
Bleda Kurt
UTGE İcra Direktörü
Bir kurumun neden kurulduğunu anlamanın en doğru yolu, kuruluşundan önce hangi ihtiyacın var olduğuna bakmaktır.
Uluslararası Ticaret ve Gümrük Enstitüsü (UTGE) de yalnızca yeni bir kurum, yeni bir organizasyon veya yeni bir mesleki platform oluşturmak amacıyla kurulmadı.
UTGE’nin ortaya çıkışında çok daha temel bir ihtiyaç var:
Türkiye’nin dış ticaret alanında sahip olduğu büyük ekonomik gücü; daha güçlü bir bilgi birikimi, daha nitelikli insan kaynağı ve daha etkin bir iş birliği kültürüyle desteklemek.
Türkiye’nin dış ticareti yüz milyarlarca dolarlık bir ekonomik büyüklüğe ulaşmış durumda. Bu büyüklüğün içerisinde yalnızca ihracat ve ithalat rakamları yoktur.
Üretim vardır.
Lojistik vardır.
Gümrük vardır.
Finans vardır.
Hukuk vardır.
Teknoloji vardır.
İstihdam vardır.
Ve bütün bunların üzerinde, Türkiye’nin küresel ekonomideki rekabet gücü vardır.
Bu nedenle dış ticaret artık yalnızca dış ticaret yapan şirketlerin konusu değildir.
Dış ticaret, Türkiye’nin ekonomik geleceğinin stratejik alanlarından biridir.
Dış Ticaret Değişiyor
Bugünün dış ticareti, geçmişin dış ticareti değildir.
Bir ürünün bir ülkeden diğerine gönderilmesinden ibaret olmayan çok daha karmaşık bir yapı ortaya çıkmıştır.
Artık tek bir dış ticaret işleminin içerisinde;
- gümrük mevzuatı,
- menşe kuralları,
- ticaret politikası önlemleri,
- lojistik,
- finansman,
- yaptırımlar,
- teknik düzenlemeler,
- dijitalleşme,
- yapay zekâ,
- sürdürülebilirlik,
- tedarik zinciri güvenliği
aynı anda yer alabilmektedir.
Dolayısıyla dış ticarette başarı, yalnızca işlemi doğru yapmakla ölçülmemektedir.
Doğru bilgiyi doğru zamanda kullanabilmek, riski önceden görebilmek ve farklı disiplinleri aynı masada buluşturabilmek artık en az operasyonun kendisi kadar önemlidir.
UTGE’nin kuruluş gerekçelerinden biri tam olarak budur.
Bilgi Var. Ancak Bilginin Birbirine Bağlanması Gerekiyor.
Türkiye’de dış ticaret konusunda çok değerli kurumlarımız, uzmanlarımız, akademisyenlerimiz, kamu görevlilerimiz, gümrük müşavirlerimiz, lojistik profesyonellerimiz, hukukçularımız ve sektör temsilcilerimiz bulunuyor.
Dolayısıyla mesele yalnızca bilgi eksikliği değildir.
Asıl mesele, bu bilginin aynı ekosistem içerisinde yeterince buluşamamasıdır.
Gümrük başka bir alanda konuşurken lojistik başka bir alanda, hukuk başka bir alanda, finans başka bir alanda, üretici ise kendi operasyonunun içerisinde çözüm arayabilmektedir.
Oysa gerçek hayattaki dış ticaret işlemi bunların hiçbirini birbirinden ayırmaz.
Bir ürünün gümrükte karşılaştığı sorun, üretim planını etkileyebilir.
Bir menşe problemi finansman maliyetini değiştirebilir.
Bir lojistik krizi sözleşmenin ifasını etkileyebilir.
Bir mevzuat değişikliği şirketin bütün tedarik zincirini yeniden tasarlamasına neden olabilir.
Bu nedenle dış ticaretin geleceği, disiplinler arası düşünme kapasitesinden geçmektedir.
UTGE’nin amacı da tam olarak bu kesişim alanını güçlendirmektir.
UTGE Bir Eğitim Kurumundan Daha Fazlasını Hedefliyor
UTGE’nin önemli görevlerinden biri elbette eğitimdir.
Ancak yalnızca eğitim veren bir yapı olmak, bugün için yeterli değildir.
Bizim bakış açımızda eğitim, bilginin başlangıç noktasıdır.
Asıl hedef ise bu bilgiyi;
araştırmaya, uygulamaya, çözüm üretmeye, iş birliğine ve sektörel gelişime dönüştürmektir.
Bu nedenle UTGE’nin;
bilgi üreten, bilgiyi paylaşan, sektörü bir araya getiren, sorunları görünür hale getiren ve çözüm önerileri geliştiren
bir yapı olması gerektiğine inanıyoruz.
Çünkü Türkiye’nin dış ticaret alanında yalnızca daha fazla işlem yapan değil, daha nitelikli ve daha stratejik işlem yapan bir ülke olması gerekiyor.
Bu Görev Neden Bu Kadar Önemli?
UTGE’de İcra Direktörü olarak görev almak benim açımdan yalnızca bir yönetim sorumluluğu değildir.
Aynı zamanda bir temsil ve sorumluluk görevidir.
Çünkü dış ticaret alanında ortaya koyduğumuz her çalışma, yalnızca belirli bir meslek grubunu değil, Türkiye’nin uluslararası ticaret kapasitesini ilgilendirir.
Bu nedenle UTGE İcra Direktörlüğü görevini bir makamdan çok,
bir koordinasyon ve sonuç üretme görevi
olarak görüyorum.
Bu görevin temel sorumluluğunu üç kelimeyle ifade etmek isterim:
Dinlemek.
Birleştirmek.
Üretmek.
Önce sektörün gerçek sorunlarını dinlemek.
Ardından farklı disiplinlerdeki uzmanlıkları bir araya getirmek.
Son olarak da yalnızca konuşmakla kalmayıp uygulanabilir çözümler üretmek.
Çünkü bugün Türkiye’nin ihtiyacı yeni sloganlardan çok, uygulanabilir çözümlerdir.
UTGE’nin Asıl Değeri: Güvenilir Bir Ortak Zemin
Dış ticaret ekosisteminin en önemli ihtiyaçlarından biri güvenilir bilgiye erişimdir.
Mevzuatın sürekli değiştiği, ticaret politikalarının hızla dönüştüğü ve küresel gelişmelerin Türkiye’deki şirketleri doğrudan etkilediği bir ortamda yanlış bilgi yalnızca zaman kaybettirmez.
Doğrudan maliyet yaratır.
Bu nedenle UTGE’nin önceliklerinden biri, dış ticaret profesyonelleri için güvenilir bir bilgi ve iletişim zemini oluşturmaktır.
Ama bunun da ötesinde bir hedefimiz var.
Kamu ile özel sektör arasında,
akademi ile iş dünyası arasında,
uzman ile uygulayıcı arasında,
büyük şirket ile KOBİ arasında
daha güçlü bir iletişim kurulmasına katkı sağlamak.
Çünkü dış ticaretin gelişmesi tek bir kurumun başarısıyla mümkün değildir.
Ekosistemin tamamının birlikte gelişmesi gerekir.
Türkiye’nin Dış Ticaretinde Yeni Bir Dönem Başlatmak
Türkiye’nin önümüzdeki dönemde yalnızca ihracatını artırması yeterli olmayacaktır.
Daha yüksek katma değerli ürünler üretmesi, daha nitelikli insan kaynağı yetiştirmesi, tedarik zincirlerini güçlendirmesi, gümrük ve dış ticaret süreçlerini daha etkin hale getirmesi ve küresel ticarette yaşanan dönüşümleri önceden okuyabilmesi gerekecektir.
Bunun için dış ticaret alanındaki insan kaynağının gelişmesi kritik önem taşımaktadır.
İyi yetişmiş bir dış ticaret profesyoneli yalnızca bir şirketin işlemlerini kolaylaştırmaz.
Yanlış beyanların, gecikmelerin, gereksiz maliyetlerin ve ticari risklerin önüne geçebilir.
Doğru planlanmış bir gümrük süreci üretimin devamlılığını sağlayabilir.
Doğru kurulmuş bir tedarik zinciri şirketin rekabet gücünü artırabilir.
Doğru yorumlanmış bir mevzuat değişikliği ciddi ticari kayıpların önüne geçebilir.
Bu nedenle dış ticaret alanında yetişmiş insan gücü, aslında Türkiye’nin ekonomik altyapısının bir parçasıdır.
UTGE’yi Nereye Taşımak İstiyoruz?
UTGE’nin önünde uzun bir yol var.
Bu yolun sonunda yalnızca daha fazla etkinlik düzenleyen, daha fazla eğitim veren veya daha fazla yayın yapan bir kurum olmayı hedeflemiyoruz.
Türkiye’de dış ticaret konuşulduğunda;
“Bu konuda UTGE’nin de görüşüne bakalım.”
denilen bir referans noktası oluşturmak istiyoruz.
Sektörün sorunları konuşulduğunda masada olmak,
yeni mevzuatlar hazırlanırken görüş sunabilmek,
şirketlerin sorunlarına çözüm geliştirebilmek,
genç dış ticaret profesyonellerinin yetişmesine katkı sağlamak,
Türkiye’nin küresel ticaret dönüşümünü doğru okuyabilmesine yardımcı olmak istiyoruz.
Bunun için UTGE’nin yalnızca kendi içerisinde değil, Türkiye’nin tamamındaki dış ticaret ekosistemiyle birlikte büyümesi gerekiyor.
Son Söz
UTGE’nin kuruluşunu yalnızca yeni bir kurumun ortaya çıkışı olarak görmüyorum.
Bunu, Türkiye’nin dış ticaret geleceğine yönelik ortak bir sorumluluk alma iradesi olarak görüyorum.
Çünkü biliyoruz ki;
Türkiye’nin dış ticaret hacmi büyürken, dış ticaretin kendisi de daha karmaşık hale gelecek.
Yeni pazarlar açılacak.
Yeni ticaret anlaşmaları yapılacak.
Yeni gümrük uygulamaları devreye girecek.
Yeni teknolojiler ticaretin kurallarını değiştirecek.
Yeni riskler ortaya çıkacak.
Ve bütün bunların merkezinde yine insan olacak.
Bilgisiyle karar veren,
tecrübesiyle riskleri gören,
hukuku bilen,
mevzuatı takip eden,
teknolojiyi kullanan,
ticareti anlayan
ve en önemlisi sorumluluk alan insan.
UTGE’nin varlık nedeni de budur.
Türkiye’nin dış ticaretini yalnızca bugünün ihtiyaçlarına göre değil, yarının dünyasına göre hazırlamak.
İcra Direktörü olarak benim sorumluluğum ise bu hedefi yalnızca bir vizyon olarak bırakmamak; bunu çalışmaya, üretmeye, iş birliğine ve somut sonuçlara dönüştürmektir.
Çünkü dış ticaret, yalnızca sınırları aşan malların hareketi değildir.
Dış ticaret, Türkiye’nin dünyadaki ekonomik varlığının en önemli göstergelerinden biridir.
Ve bu alanı daha güçlü, daha bilgili, daha nitelikli ve daha stratejik hale getirmek hepimizin sorumluluğudur.
UTGE tam da bu sorumluluk anlayışıyla kurulmuştur.